Ludzie często zapominają, kto tak naprawdę strzeże kraju.
Mogą uważać, że robi to policja, co jest dość zrozumiałe,
ale ja sądzę, że bardziej to przypomina grę zespołową.
- Tak? - Tak.
Nawet najlepsza drużyna jest kompletnie bezużyteczna,
jeśli nie ma odpowiedniego trenera.
A tak na serio, wiem, że przez ostatnie parę dni wywierałem znaczną presję,
ale robiłem tak, bo cię znam.
I to dzięki twojej pewnej ręce na sterze dopłynęliśmy bezpiecznie do brzegu.
Tak, no cóż...
Ta okropna sprawa pokazała, że nasza społeczność nie jest już
tak niewinna, jak za starych dobrych czasów.
Musimy reagować i stworzyć efektywniejsze siły policyjne.
Potrzebujemy większego budżetu na zatrudnienie nowych ludzi
i wzmocnienie przestarzałej infrastruktury.
Mam też wrażenie, że bardzo nam brakuje Wydziału do Spraw Wewnętrznych.
Któż byłby lepszym kandydatem do kierowania grupą zadaniową
tworzącą taki wydział niż ty?
Z przyjemnością przyjmę to zadanie.
To wszystko jest...
Na pewno to gdzieś tu jest.
- Tutaj? - Tak.
Hej.
Tu jest. Rozpiska godzinowa.
- Zgadza się? - Tak.
Wiesz co? Nie ma go tu.
Może Tryggvi cierpi na demencję starczą.
Albo bardzo krótko tu pracował.
Może go przeniesiono z innego okręgu.
Mieliście tu wtedy korespondenta z lokalnych wiadomości?
Jasne. Wtedy zajmowała się tym Rúna Stef.
- A mieliście fotografa? - Robiła też zdjęcia.
A skąd to pytanie?
Powinnam coś mieć w tym pudle.
To wszystko?
Tak.
Policja nie chciała, bym...
wchodziła im w drogę. Tak mówili.
Więc zrobiłam tylko kilka zdjęć.
Rúno, czy istnieje szansa, żebyśmy mogli je pożyczyć?
Obiecujemy, że o nie zadbamy i zwrócimy je po wszystkim.
Oczywiście.
Spójrz na to.
O nie. Tu jest Magnús.
Czy wszystkie dane z raportu ze sprawy Tómasa
są na dole w archiwum?
Tak.
Okej. Będziemy musieli wszystko przejrzeć.
Jezu Chryste.
Proszę spojrzeć.
Co takiego?
Inny charakter pisma, prawda?
Nie jestem ekspertem, ale widzę podobieństwo.
A pani nie?
Tryggvi mówił prawdę.
A zatem Magnús brał udział w poszukiwaniach i napisał raport...
Sfałszował raport.
Ani razu nie wspomniał, że był zaangażowany w tę sprawę.
Musimy złożyć formalny wniosek o wszczęcie śledztwa przeciw Magnúsowi.
Co takiego?
Właśnie.
- Jego stanowisko nie ma tu znaczenia. - Tak, ale...
Jeśli nie mamy racji...
będziemy mogli się pożegnać z naszymi karierami.
Musimy poznać całą prawdę.
To Magnús gwałcił tych chłopców?
Nie wiem.
Napiszę wniosek.
Dziękuję.
Halo?
Arnar?
Pogrzeb... Ja... Bardzo mi przykro. Ja...
Nic nie rozumiem.
Chciałam tylko zadzwonić...
- Czy to on? - Nie.
Nie. Leifurze, nie.
Z tej strony policja. Kto mówi?
POLICJA AMBULANS
Halo?
Wciąż jesteś w kraju?
- Tak. - Musimy się zobaczyć.
- Jesteś tam? - Tak.
Marshall House. Będę tam za pół godziny.
W porządku.
Cześć.
Coś się stało?
Fannar nie żyje.
Samobójstwo.
Matka go znalazła.
Dobry Boże.
Zauważyłem to...
- Coś pani podać? - Nie, dziękuję. Nie teraz.
Zauważyłem to na ręce Fannara. Taka jak u Vi?ara.
Taka sama blizna w tym samym miejscu.
Więc mówisz, że...
- ten sam mężczyzna...? - ?ór musiał to ustawić.
To by wyjaśniało, skąd miał tyle kasy.
Też coś znalazłam.
Jestem pewna, że to jest...
pokój, w którym zabito Tómasa.
A to jest krew jego zabójcy.
Przyjrzałam się raportowi ze sprawy zaginięcia.
Rozmawiałam ze świadkami.
W noc zniknięcia Tómasa w Valhalli był radiowóz,
a w raporcie nie ma o tym ani słowa.
Serio?
Tryggvi, który wtedy był komendantem, zaprzecza,
- No tak. - By zrobił coś złego.
- Mówi, że raport wypełnił podwładny. - Czyli kto?
To zdjęcie zrobiono dzień po zniknięciu Tómasa.
Że co?
Czy to nie jest dziwne, że Magnús nigdy nic nie mówił
o tym, że brał udział w śledztwie w sprawie Tómasa?
Musi być jakieś logiczne wyjaśnienie.
Konflikt interesów albo nie chciał być odsunięty od sprawy.
Arnar!
- Ty siebie słyszysz? - Ja? A ty siebie słyszysz?
Co ty sugerujesz? Że Magnús sfałszował raport? Czemu miałby to robić?
Bo zgwałcił tych chłopców?
I co? Zabił Tómasa i Gu?mundura, by zatrzeć ślady?
- Bądźmy poważni, Kato. - Wiedział o wszystkim!
I miał wszystko, co potrzebne, by to zrobić. Tak jak z Tómasem.
Arnarze, czasami nie umiemy ocenić sytuacji jasno, gdy chodzi o najbliższych.
To czemu Magnús przedłużył śledztwo w sprawie Gu?mundura?
- Co ty mówisz? Przedłużył? - Tak. Przedłużył.
Wiem, że ten przymusowy urlop cię złości...
Nie tak prędko! To nie ma nic do rzeczy.
Jesteś tego pewna?
Gdybyś nie był tak zaślepiony wiarą w Magnúsa, sam byś to zobaczył.
- Cześć, co słychać? - Właśnie skończyłem wniosek.
- Dobrze. Złóż go. - Ale czy nie powinniśmy...?
DO: ELVAR@DISTRICTCOURT.IS RE: WNIOSEK O WSZCZĘCIE ŚLEDZTWA
- Elvar. - Cześć, Elvarze. Mówi Hákon z Borgarnes.
Cześć! Jak się masz?
Właśnie wysłałem ci e-maila.
Chcę tylko się upewnić, czy go dostałeś.
Tak, zaczekaj. Sprawdzę.
Dostałeś go?
To jakiś żart?
Nie, i właśnie dlatego do ciebie dzwonię.
Wiesz, że składasz wniosek o wszczęcie śledztwa
przeciw jednemu z najważniejszych policjantów w Reykjavíku.
Tak, zdaję sobie z tego sprawę.
A załącznik?
Akta sprzed trzydziestu lat.
Chcesz, bym zatwierdził twój wniosek
na podstawie trzydziestoletnich papierów?
Wiesz, że po takim czasie obowiązuje przedawnienie,
chyba że chodzi o morderstwo lub molestowanie nieletnich.
Tak. Ale co, jeśli chodzi o obie z tych rzeczy?
Hákon? Jesteś pewien, że chcesz złożyć ten wniosek?
Nie.
Ale moje sumienie nie da mi spokoju, jeśli tego nie zrobię.
- Przeczytam wniosek. - Dzięki.
Dziękuję.
POLICJA.
- Cześć, Hugrún. - Cześć. Myślałam, że już poleciałeś.
Jeszcze nie. Mam jedno szybkie pytanie.
Czy Magnús rozmawiał z tobą o śledztwie w sprawie Gu?mundura?
Tak, przesłałam mu wszystko wczoraj wieczorem.
Okej, super. Chciałem się tylko upewnić.
WYSZUKIWANIE AKT KRYMINALNYCH
NAZWISKO: ANDRÉS PÁLL HAUKSSON
RAPORT Z PRZESTĘPSTWA
ZDJĘCIA - HISTORIA SPRAWY
PODEJRZANY X
ODMOWA DOSTĘPU TYLKO DLA UPOWAŻNIONYCH
Cześć.
- Cześć, Óli! - Cześć.
- Jak się trzymasz? - W porządku.
A co u Káriego?
To przez tę bójkę trafił na komisariat?
Nie, nie o to chodziło. To było...
Słyszałaś o tych chłopakach,
którzy niedawno zgwałcili siedemnastolatkę na imprezie?
- Kári nie był w to zamieszany, co? - Był na imprezie.
Myślałam, że może brał w tym udział.
- Co? - Nie, nic złego nie zrobił.
Był na komisariacie, by zidentyfikować sprawców.
Właśnie z nimi się pobił?
Oskarżyli ich?
Tak, wszyscy są w areszcie.
A gdzie jest teraz Kári?
Mogę ci jakoś pomóc?
Posłuchaj, Hugrún.
Chcę cię prosić o olbrzymią przysługę.
Co tylko zechcesz.
Sprawdź te próbki krwi i porównaj je z tymi ze sprawy Tómasa.
Skąd to masz?
Podejrzewam, że wśród nich może być krew zabójcy.
Kato, jesteś na zwolnieniu.
Zrobisz to dla mnie?
Nie mogę ich wysłać do Oslo bez pozwolenia Helgi.
- Wiem. - Oraz Magnúsa.
- Magnúsa? Od kiedy? - Nowe procedury.
Teraz musi wszystko zatwierdzić.
Niech to szlag.
- Kato, co jest grane? - Nic.
Muszę już iść.
Kato, może pójdziesz z nami coś zjeść?
Nie, dzięki. Muszę iść.
- Do zobaczenia. - Okej.
- Hákon. - Cześć, przyjacielu.
- Otrzymaliśmy odpowiedź. - I?
Wniosek został odrzucony, ale to nie wszystko.
O czym ty mówisz?
Jedzie do ciebie dwóch prawników z Ministerstwa Sprawiedliwości.
Mają pisemny nakaz natychmiastowego
przejęcia od ciebie wszystkich dokumentów.
I co, mogą to zrobić, tak po prostu?
Hákon.
Mówię ci to jako przyjaciel. Zostaw tę sprawę w spokoju.
Co to za bzdury?
Prawdę mówiąc, masz za mało amunicji na tę wojnę.
Kurwa, co to za bzdury.
ISLAND-GEN
Egill?
Mogę porozmawiać?
Co jest, coś się stało?
Nie, czemu tak myślisz?
Nigdy nie odwiedzasz mnie w pracy.
A jeśli chcesz mnie przeprosić, wystarczyłby telefon.
Nie przyszłam tu, by przepraszać.
No jasne, oczywiście.
Przepraszam. Okej?
Nie powinnam była cię okłamywać ani podejrzewać Káriego.
Zachowałam się jak suka. Po prostu ta sprawa mnie dobija.
Nie myślę przez nią jasno.
Okej. Rozumiem.
Jak się miewa Kári?
Wkurzony na ciebie.
Wynagrodzę mu to.
- Tylko zakończę tę sprawę. - Zawsze masz inne priorytety.
Nie o to chodzi.
- Egill, potrzebuję twojej pomocy. - Naprawdę?
Porównasz DNA z tych próbek z waszą bazą danych?
To jest nielegalne, zwolniliby mnie za to.
Jeśli mi nie pomożesz, chory drań,
który molestował dziesiątki chłopców, nie zostanie ukarany.
Te próbki go pogrążą.
Straciłbym pracę. Nie mogę.
Ci chłopcy byli w wieku Káriego.
Nie mogę tego zrobić.
- Przepraszam. - Przytul ode mnie Káriego.
Cześć. Mam nadzieję, że masz dobre wieści.
- Obawiam się, że nie. - Jak to? Coś nie tak z wnioskiem?
- Wniosek został odrzucony. - Co? Już?
Tak.
Zwykle to zajmuje parę dni.
Poza tym mam oddać wszystkie akta związane z tą sprawą.
Nie!
Ktoś z góry chce to zatuszować, to oczywiste.
Nie rób tego.
Muszę.
Wiedzą, że mam kopie?
- Nie. - I dobrze.
Niech tak zostanie. A z którym sędzią rozmawiałeś?
POLICJA
- Dzień dobry. - Dzień dobry.
Mam tylko jedno pytanie. Czemu odrzucono nasz wniosek?
- Porozmawiajmy o tym w gabinecie. - Kto odrzucił wniosek?
Został odrzucony i nic na to nie poradzimy.
Oboje wiemy, że coś tu śmierdzi.
Mój rozmówca powiedział, że dowody nie są wystarczające.
Nie są wystarczające?
Gówno prawda!
- Naprawdę chce pani o tym tu rozmawiać? - Chcę nazwiska.
Kto odrzucił wniosek?
Nie wiem.
Wysłałem go do ministerstwa
i kwadrans później odebrałem telefon.
Czy coś takiego już miało kiedyś miejsce?
Proszę powiedzieć. Zdarzyło się już coś takiego?
Czy to jest normalne?
Nie.
Nic tu nie jest normalne.
Właśnie.
Tak myślę. Przypomnijmy słuchaczom o dzisiejszym programie,
w którym Selma rozmawiać będzie z komendantem policji Magnúsem
o mordercy z Valhalli.
Prosimy was, bądźcie ostrożni.
Zapnijcie pasy i tak dalej...
Nie miałeś być już w Norwegii?
Odwołałem lot.
Chciałem z tobą porozmawiać. Potrzebuję twojej pomocy.
Próbuję się skontaktować z Ragnarem Ómarssonem.
Tak? Czemu?
- Chcę mu zadać kilka pytań. - Ale sprawa została zamknięta.
To nie ma bezpośredniego związku ze sprawą. Chcę wyjaśnić kilka spraw.
Nie mam jego numeru, ale mogę ci go przesłać.
- Świetnie. Dobrze wam idzie praca? - Tak.
- Wszyscy kończą raporty. - Racja.
A sprawdzacie morderstwo Gu?mundura?
O czym mówisz?
- O nieścisłościach. - Nieścisłościach?
Magnús z tobą nie rozmawiał?
Nie, nie widziałam go od konferencji prasowej.
Naprawdę?
- Co...? - Chwileczkę.
Hugrún? Wysłałaś wczoraj Heldze dokumenty ze sprawy Gu?mundura?
Nie, nie Heldze. Najpierw wysłałam je Magnúsowi.
- Wysłałaś je Magnúsowi? - Tak.
Tak prosił. Miał je przekazać. To wszystko, co wiem.
Okej, dzięki.
Tak. Na razie.
Magnús jest zawalony pracą.
Pewnie zapomniał mi przesłać raport.
Co to za nieścisłości?
Nieważne.
- Na razie. - Na razie.
NUMER RAGNARA: 874-2918
Tu Ragnar Ómarsson. Wiesz, co robić.
Mówi Arnar z policji. Musimy uciąć małą pogawędkę.
Myślę, że możesz nam pomóc w śledztwie w sprawie twojego ojca.
Do usłyszenia.
- Och, Arnar! - Cześć, Elso.
- Myślałam, że już wróciłeś. - Odwołałem lot.
- Jest Magnús? - Pojechał do telewizji nagrać wywiad.
- No tak. - Za jakąś godzinę wróci.
To miłe, że znowu do nas wpadłeś.
Nie jesteś głodny, Arnarze?
Co?
Elso, chyba nigdy ciebie o to nie pytałem,
ale czemu założyliście z Magnúsem rodzinę zastępczą?
Magnús i ja...
od lat staraliśmy się o dziecko, ale nie wychodziło.
Byliśmy nawet w Szwecji na bardzo drogiej kuracji niepłodności.
Zadłużyliśmy nasz dom. O mało go nie straciliśmy.
Ale zwyczajnie nie było nam to dane.
Potem, pewnego dnia...
Wrócił podekscytowany i zaproponował założenie rodziny zastępczej.
Wszystko się potem zmieniło.
Nawet kłopoty finansowe odeszły w niepamięć.
Tak to się zaczęło.
I przyjmowaliście tylko chłopców?
Tak, Magnús chciał tylko chłopców.
Tak.
Byliście naszą rodziną.
Zawsze tak o tym myśleliśmy.
Zwłaszcza ty, kochany Arnarze.
Magnús ciągle powtarza, jak bardzo jest z ciebie dumny.
Ile...?
Ile oni zwykle mieli lat?
Od dziesięciu do szesnastu, tak jak ty.
Byłeś naszym ostatnim dzieckiem.
Czuliśmy, że dość pomogliśmy.
Boże, o czym ja myślę? Zaraz zacznie się wywiad.
Dobry wieczór, witamy w programie.
Morderca z Valhalli przez wiele dni siał postrach,
ale teraz położono kres tym okropnościom.
Gościmy dziś komendanta głównego Komendy Stołecznej, Magnúsa Sveinssona.
Witaj, Magnúsie.
Dziękuję.
Chyba mogę założyć, że miałeś ciężkie dwa tygodnie.
Zapytam więc najpierw: jak się czujesz?
Z pewnością czuję wiele sprzecznych emocji.
Oczywiście to była okropna tragedia. Ale można czerpać pocieszenie
z faktu, że sprawa jest zamknięta.
Na początku śledztwa policja spotkała się z ostrą krytyką.
- Co o tym sądzisz? - Cóż, zawsze mówię, że warto
powstrzymywać się od sądów aż do samego końca.
Ale w sprawach takiej wagi
ważne jest, by dać policji przestrzeń niezbędną do pracy.
A co teraz siedzi ci w głowie?
Jestem wdzięczny kolegom, którzy nie poddali się i do końca szukali prawdy.
Ale...
oczywiście, głównie myślę o rodzinach ofiar.
Czy chciałbyś coś przekazać naszym widzom?
Chcę podziękować wszystkim za zaufanie okazane w trakcie pracy nad tą sprawą.
Wiem, że ludzie się bali i chcieli poznać prawdę.
W takich warunkach ciężko zachować rozsądek,
ale większość Islandczyków dała sobie z tym radę.
Bez wątpienia to największa sprawa kryminalna w historii Islandii.
Tak powiadają.
Ale czy naprawdę dobiegła końca?
Oczywiście, że tak. Jest zakończona.
Jesteś tego pewien?
Mam do ciebie jedno pytanie.
Słyszałeś o raporcie policyjnym numer 213B,
wypełnionym przez komendanta policji w Borgarnes
29 stycznia 1989 roku?
Co? Co to jest?
Nie odpowiedziałeś na pytanie.
- Jakie pytanie? - Słyszałeś o tym raporcie?
To... To było tak dawno...
To raport z poszukiwań Tómasa Kristjánssona,
który zniknął z Valhalli trzeciego października 1988 roku.
Jak wszyscy wiemy, ojciec Tómasa, Kristján Jónasson, zginął kilka dni temu
podczas konfrontacji z policją, po której ogłoszono, że to on
jest zabójcą, rzekomo chcącym pomścić śmierć syna.
Jest tu też twoje zdjęcie, zrobione w Valhalli dzień po zaginięciu Tómasa.
Czwartego października 1988 roku.
Nie wypadałoby poinformować kolegów o tym,
że brałeś udział w tej sprawie?
Co tu się dzieje?
Owszem, brałem wtedy udział w poszukiwaniach zaginionego chłopca,
ale to wszystko. Po co o tym mówić? Wielu ludzi brało w nich udział.
Ale ty nie tylko brałeś udział w poszukiwaniach, prawda?
Rozmawiałam z Tryggvim Sighvatssonem, byłym komendantem z Borgarnes.
Według niego to ty napisałeś raport...
Coś ty narobiła, Kato?
A on tylko go podpisał.
Czy to prawda?
Jeśli na raporcie jest jego podpis, to znaczy, że on go napisał.
A więc to nie jest twoje pismo?
PODPIS RAPORTUJĄCEGO
Nie jestem grafologiem!
Nie, i dlatego zasięgnęliśmy opinii u naszego eksperta.
Stwierdził, że oba dokumenty na 99 procent napisałeś ty.
Pytam więc ponownie!
Czy napisałeś raport ze sprawy zaginięcia Tómasa?
Posłuchaj, ja... Ja nie mam nic do...
Mamy poważne podstawy sądzić, że znaczna część tego raportu to fałsz.
Jakie poważne podstawy?
Rozmawialiśmy z mieszkańcami Borg, farmy sąsiadującej z Valhallą,
oraz z mężczyznami, którzy wtedy byli w Valhalli.
Co oni mogą na ten temat wiedzieć?
Magnúsie, czemu zataiłeś swój udział w śledztwie w sprawie Tómasa?
Czy molestowałeś chłopców w Valhalli?
Czy Tómas został zabity?
Arnarze, kochanie.
Chyba lepiej będzie, jeśli wyjdziesz.
Ja tylko muszę... Ja muszę...
- Wszystko się zgadza? - Na to wygląda.
Nie wiem, jak to się na was odbije.
Ja też nie, ale ktoś musiał to zrobić. Prawda musiała wyjść na jaw.
Kata?
Dobra robota.
- Arnar. - Cześć.
Mogę wejść?
- Gdzie jest Leifur? - U swojego brata.
Jak myślisz, co by mama powiedziała, gdyby nas teraz zobaczyła?
Ona nas widzi.
Zawsze jest z nami.
Rozumiem.
Więc nie poszła do piekła?
Jak sądzisz, czemu wszystko porzuciła?
Nie mogła już tak żyć. Nie mogła żyć jak ty.
Leifur jest inny niż ojciec.
Dranie są wszyscy tacy sami.
Czemu dajesz mu się kontrolować?
Nie jestem taka jak ty.
Nie mogę po prostu...
Czemu nie odejdziesz?
Dokąd miałabym pójść?
Do mnie.
- Nie mogę tak po prostu... - Eyjo, mogę ci pomóc.
Co tu się dzieje?
Nic się nie dzieje. Ja tylko rozmawiam z siostrą.
Laufey!
Nie wypada, byś tu przychodził, jak mnie nie ma.
Chodź ze mną.
- Musisz stąd wyjść. - Ej! Nie dotykaj mnie!
Przestań!
- Chodź ze mną. - Wyjdź stąd.
- Wynocha. Kazałem ci wyjść. - Eyjo...
Napisy: Joanna Kaniewska